Site İçi Arama

Aşağıdaki formu kullanarak sitemizdeki yazılarda arama yapabilirsiniz.

Güç ve Savaş

Gülden Ayman

Thucydides’den bu yana uluslararası ilişkiler teorisinin temel öngörüsü gücün savaşta da galibiyeti getireceğidir. Diğer bir deyişle, güçlü olanın hemen her durumda kazanacağı varsayılmaktadır. Oysa Vietnam, Afganistan ve Irak örnekleri ortadayken, 200 yıla yakın uzunca bir zaman diliminde yaşanan savaşlar üzerine yapılan akademik çalışmalar da asimetrik savaşların yani nüfus ve askeri güç açısından aralarında büyük farklar olan taraflar arasındaki askeri karşılaşmaların yüzde otuzunun zayıf tarafın galibiyetiyle sonuçlandığını ortaya koymaktadır.

Güçlülerin nasıl olup da zayıflar karşısında askeri yenilgiye uğradığıyla ilgili olarak sıkça başvurulan bir açıklama şöyledir: Güçlü aktörlerin kendi varlıklarının tehdit altında olduğunu algılamaması rehavete iterken zayıfların mağlup olma korkusu onları daha mücadeleci yapmaktadır. Ancak, güçlü tarafın silahlı çatışmaya girmesinden itibaren algılamalarının da değişmeye başladığı ve savaşı kazanmak için gücünü giderek daha fazla seferber ettiği gerçeği asimetrik savaşların galibinin neden büyük güçler olmadığını açıklamak için çok daha derinlemesine analizlere girilmesini ve başka değişkenlerin de hesaba katılmasını gerekli kılmaktadır. Küçük güçlerin sistemin çaresiz kurbanları olmasını engelleyen önemli faktörlerden biri büyük güçlerin rekabetini kendi lehlerine yönlendirmeleridir. Bunu resmi ittifaklar yoluyla yapabilecekleri gibi gayri resmi düzeyde, ortak anlayışlar geliştirerek de gerçekleştirmeye çalışabilirler.

Güçlü devletlerin savaşları kazanacağı yolundaki öngörünün bir uzantısı da, savaşların güçlüler tarafından başlatıldığıdır ki bu da tarihsel verilerle doğrulanabilen bir argüman değildir. Zayıf taraf için sorunun mahiyeti ve ne kadar önem arz ettiği kadar harekete geçmeyip beklediği takdirde gücünü kaybedeceğini gösteren eğilimlerin varlığı da onun savaşa bakışını etkilemektedir. Bununla birlikte düşünülmesi gereken bir diğer önemli unsur, benimsediği siyasal askeri stratejidir ki bunlar içinde de yine zayıf devletlerin büyük devletlerin desteğini sağlamasının ya da sağlayacağına inanmasının kritik bir öneme sahip olduğu görülmektedir.

Kenneth Waltz’ın haklı olarak belirttiği gibi «Bir devletin kaderi ona diğer devletlerin vereceği karşılığa bağlıdır.”




01/07/2012



Yazarın diğer yazıları

Yeni Rus Askeri Doktrini (01/01/2015)
İran’a Suudi Öpücüğü (01/06/2014)
Türkiye’nin Kimlik Değişimi ve Batı İle İlişkiler (01/05/2014)
Boru Hatlarıyla Çizilen Gelecek (01/04/2014)
Unutulan Keşmir (01/03/2014)
El Kaide Bağlantılı Gruplar Kime Neye Hizmet Ediyor? (01/02/2014)
Altın Ticareti (01/01/2014)
Cenevre Anlaşması (01/12/2013)
Savaş Savaştır (01/10/2013)
Uçurumun Eşiği (01/09/2013)
İran-Suudi Diyaloğu (01/08/2013)
İran’da Seçimler (01/07/2013)
Uluslararası İlişkilerde Özür ve Af (I) (01/04/2013)
İran’ın Kendini Saydırma Gayretleri ve Alma-Ata Toplantısı (01/03/2013)
Eski Tas Eski Hamam-İsrail’de Seçim Sonuçları (01/02/2013)
Uluslararası İlişkilerde Ahlak ve Trajedi (04/01/2013)
İkinci Obama Dönemi (01/12/2012)
Parçalı Bir Dünya Tasavvuru Ne Kadar Gerçekçi ? (01/10/2012)
Sınırlar, Kimlik ve Düzen (01/09/2012)
Demokrasiler ve Dış Politikada Yalan (01/08/2012)
Etnik, Tarihi ve Kültürel Ortaklıklar Barışı Garanti Eder mi? (01/06/2012)